شركت پتروشيمي شيراز ركورد اخذ بالاترين گواهي كاهش انتشار كربني معروف به CER را با حذف حدود 800 هزار تن گاز گلخانهاي معادل دي اكسيد كربن در تاريخ كشورمان بدست آورد. بدين ترتيب شركت پتروشيمي شيراز با طرح CDM واحد اسيد نيتريك خود، يكي از بزرگترين طرحهاي منتهي به اخذ CER در سازمان ملل متحد ميباشد.
گواهيهاي اخذ شده اخير متعلق به سالهاي 1397- 1396بوده و بهزودي با تكميل مراحل ارزيابي و راستيآزمايي سال 1398، بالغ بر يك ميليون گواهي كربني جديد نيز صادر خواهد شد كه ركوردي دستنيافتي در صنايع نفت وگاز پتروشيمي كشور خواهد بود.
دستاورد مذكور از نتايج پروژه بزرگ زيست محيطي شركت در فاصله سالهاي 1395-1390 ميباشد كه با هزينه بالغ بر 7 ميليون دلار در قالب طراحي و احداث يك پلنت CDM جهت حذف گاز گلخانهاي اكسيد نيتروس و گاز آلاينده دي اكسيد نيتروژن در واحد اسيد نيتريك اجرا گرديد.
پتروشيمي شيراز افتخار دارد كه مجري تنها پروژه CDM پتروشيميهاي ايران است كه به اخذ گواهي كربن آن هم با اين حجم بالارسيده است و در ميان 4 طرح CDM ايران كه به كسب گواهي كربن رسيدهاند، بالاترين ركورد گواهي كربن را با فاصله زياد یه خود اختصاص داده است.
گازهاي گلخانهای و گرم شدن کره زمین و ارتباط مستقيم اين دو با هم و اثرات مخرب آنها بر كره زمين، عباراتی هستند که در چند دهه اخير به مراتب در مجامع علمي، اخبار، نشریات و... ديده و شنيده ميشود.
معمولا گاز دي اكسيدكربن به عنوان معروفترين گاز گلخانهاي شناخته ميشود، اما دياكسيدكربن تنها يكي از گازهاي گلخانهاي است كه انسان توليد ميكند. گاز اكسيدنيتروس (N2O) يكي ديگر از گازهاي گلخانهاي ميباشد كه به مراتب بيشتر (در حدود 265 برابر) از گاز دي اكسيدكربن اثر گلخانهاي دارد. مدیران شركت پتروشيمي شيراز در راستاي مديريت استراتژيك، رعايت مسئوليتهاي اجتماعي و تحقق هدف بنيادين شركت "توسعه براي آينده پايدار با تفكر، تعهد، توليد پاك و ايمن" با دورانديشي و آيندهنگري، مسأله کاهش انتشار گازهای گلخانهای که در آیندهای نه چندان دور میتواند به یک الزام برای كشورهاي در حال توسعه نظير ايران كه سهم بالايي در انتشار گازهاي گلخانه اي در اتمسفر دارند را پيش بيني و در اين راستا رويكرد مكانيسم توسعه پاك را در جهت كاهش داوطلبانه انتشار گازهاي گلخانهاي در سال 1390 تعريف و با توجه به تحريمها با استفاده از منابع داخلي شركت، پروژه زيست محيطي مهم و بزرگ مكانيسم توسعه پاك را اجرایی نمایند. با تلاش و پيگيريهاي همه جانبه مديريت و پرسنل اين مجموعه در طول چندين سال گذشته، سرانجام پروژه بين المللي زيست محيطي شركت در قالب طرح "مكانيسم توسعه پاك" يا CDM، در سال 2012 در سازمان ملل به ثبت رسید و در ادامه مراحل اجرايي طرح مذكور، قرارداد احداث واحد حذف اكسيدهاي نيتروس و آلاينده خروجي از واحد توليد اسيد نيتريك، با شركت اكوپرو (ECOPRO) كره جنوبي به عنوان ارائه كننده تكنولوژي تجهيزات طرح و كاتاليست، با ارزش 7ميليون دلار در اسفند 1392 منعقد گرديد. شركاي تجاري طرح CDM پتروشيمي شيراز، شركت QCA سوئيس و شركت انرژي تجديد پذير مهر ميباشند كه مراحل معرفي و ثبت پروژه (CDM CYCLE) را در UNFCCC سازمان ملل با هزينهای بالغ بر 300 هزار يورو به انجام رساندهاند. همچنین انجام امور مرتبط با اخذ تاييديه ساليانه گواهيهاي كاهش انتشار (CER) توليدي و ارائه CERها به محافل جهاني نيز در تعهدات اين شرکا است كه اين مهم در قرارداد سه جانبه ديگري در سال 2012 مورد توافق قرار گرفته است.
در طراحي تكنولوژي انتخابي براي احداث واحد حذف آلايندههاي NOx و N2O در پتروشيمي شيراز، متدولوژي AM0028 مصوب نهاد UNFCCC سازمان ملل، مورد استفاده قرار گرفته كه شامل نصب واحد حذف گازهاي آلاينده در مسير TAIL GAS واحد اسيد بعد از توربين كاهنده فشار گازهاي خروجي در مسير استك برج جذب واحد است. با توجه به انتخاب كاتاليست پيشرفته با ويژگي حذف همزمان كليه اكسيدهاي نيتروژن، انتشار گاز گلخانهاي اکسيد نيتروس (N2O) تا 95% كاهش يافته و به كمتر از ppm50 رسيد و علاوه بر آن، انتشار گاز سمي دي اكسيد نيتروژن NO2 در اتمسفر كه میتواند مسبب بارانهاي اسيدي باشد، به كلی متوقف گرديد.
اين پروژه يكي از بزرگترين پروژههاي CDM ايران از بابت حجم كاهش انتشار ميباشد و تنها پروژه رسمي ثبت شده سازمان ملل در كل صنعت پتروشيمي ايران است. لازم به ذكر است كه در حال حاضر تنها 4693 پروژه مكانيسم توسعه پاك در مقياس بزرگ در سازمان ملل به ثبت رسيده است كه در اين ميان 92 پروژه با هدف كاهش انتشار گاز اكسيد نيتروس ميباشد و با افتخار طرح CDM مجتمع پتروشيمي شيراز يكي از آنها است.
تاییدیه گواهیهای کاهش انتشار از سازمان ملل متحد (در مجموع در حدود ۷۸۰ هزار گواهی کربن (CER) ) برای اولین و دومین دوره پایش (۶ و۱۲ ماهه( در سالهای 1397- 1396دریافت شده است. با توجه به ارسال اطلاعات مربوط به دورههای پایش بعدی، امید است بهزودی خبر خوش دریافت گواهیهای کاهش به میزان بالاتر اطلاعرسانی شود.